Ολιστική ιατρική είναι η τέχνη και η επιστήμη της θεραπείας που αντιμετωπίζει το άτομο ως σύνολο - το σώμα, το μυαλό και το πνεύμα. Η πρακτική της ολιστικής ιατρικής ενσωματώνει τις συμβατικές και εναλλακτικές θεραπείες για την πρόληψη και τη θεραπεία της νόσου, και το σημαντικότερο, για την προώθηση της βέλτιστης υγείας. Αυτή η κατάσταση της ολιστικής υγείας ορίζεται ως η απεριόριστη και ανεμπόδιστη ελεύθερη ροή της ζωτικής δύναμης της ενέργειας μέσα στο σώμα, το μυαλό και το πνεύμα.

Η ολιστική ιατρική περιλαμβάνει όλες τις ασφαλείς και κατάλληλες λεπτομέρειες της διάγνωσης και της θεραπείας. Περιλαμβάνει την ανάλυση των φυσικών, διατροφικών, περιβαλλοντικών, συναισθηματικών, πνευματικών συνθηκών και δεδομένων και την επιρροή της καθημερινότητας στο κάθε άτομο1.

Οι ουσιαστικές πρακτικές της ολιστικής βασίζονται στο να χρησιμοποιούν ουσίες που βρίσκονται στη φύση, όπως βρώσιμα βότανα, συμπληρώματα βιταμινών και προϊόντων ζωικής προέλευσης ή ακόμα και προϊόντα παραγόμενα από μύκητες, και ανόργανα στοιχεία, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης των προϊόντων αυτών σε παραδοσιακές ιατρικές πρακτικές που μπορεί να περιλαμβάνει και άλλες μεθόδους.

Παραδείγματα περιλαμβάνουν τη χρήση συμπληρωμάτων, όπως ιχθυέλαιο, ωμέγα-3 λιπαρό οξύ, γλυκοζαμίνη, echinacea, λινέλαιο, και ginseng. Η χρήση φυτικών φαρμάκων ή φυτοθεραπεία, περιλαμβάνει όχι μόνο τη χρήση των φυτοπροστατευτικών προϊόντων, αλλά μπορεί επίσης να περιλαμβάνει τη χρήση ζωικών προϊόντων και μετάλλων. Είναι ένας από τους πιο εμπορικά επιτυχημένους κλάδους της εναλλακτικής ιατρικής, και περιλαμβάνει ταμπλέτες, σκόνες και ελιξίρια που πωλούνται ως συμπληρώματα διατροφής. Η χρήση σκευασμάτων παρμένων από την παραδοσιακή κινέζικη ιατρική είναι πολύ συχνή.

Οι ολιστικοί έχουν πολλούς τρόπους θεραπείας, αλλά μοιράζονται μια κοινή βασική προσέγγιση. Πιστεύουν στην αρχαία ιδέα ότι η θεραπεία είναι πιο αποτελεσματική όταν εξεταστεί εξατομικευμένα ένας άνθρωπος, αντί να επικεντρώνονται σε συγκεκριμένες ασθένειες, μέρη του σώματος ή τα συμπτώματα. Όπως είπε ο Σωκράτης τον 4ο αιώνα π.Χ., το μέρος δεν μπορεί ποτέ να είναι καλά, εκτός εάν το σύνολο είναι καλά”2.

Ολιστική υγεία είναι μια κατάσταση ισορροπίας, όχι απλώς η απουσία ασθένειας.

Αρχαίες ρίζες της Ολιστικής Υγείας

Πολύ πριν την πενικιλλίνη ή τις ακτίνες Χ, οι θεραπευτές αναγνώρισαν τη σημασία της συναισθηματικής και πνευματικής ευεξίας στην επίτευξη σωματικής υγείας. Δύο από τις πιο καλά τεκμηριωμένες αρχαίες παραδόσεις ολιστικής υγείας είναι η Παραδοσιακή Κινεζική Ιατρική (TCM) και η Αγιουρβέδα.

Συνήθως, η διδασκαλία της ολιστικής ιατρικής βασίζεται στην τρέχουσα πρακτική και τις επιστημονικές γνώσεις σχετικά με:

  • ανατομία

  • φυσιολογία

  • ιστολογία

  • εμβρυολογία

  • νευροανατομία

  • παθολογία

  • φαρμακολογία

  • μικροβιολογία

  • και ανοσολογία

Ως προς τη διάγνωση με βάση τις αρχές της Ολιστικής και Ολοκληρωμένης Ιατρικής, πρέπει να διευκρινισθεί ότι η βασική διάγνωση μιας πάθησης διαταραχής γίνεται με την ίδια αναλυτική μέθοδο και τις ίδιες διαγνωστικές εξετάσεις, που χρησιμοποιεί η συμβατική ιατρική. Η θεραπευτική παρέμβαση στοχεύει όσο το δυνατό στις πραγματικές και όχι στις φαινομενικές αιτίες, ή μόνο στην απλή ανακούφιση των εκάστοτε συμπτωμάτων3.
Στη συνέχεια επιλέγεται η ηπιότερη θεραπευτική παρέμβαση με το Ιπποκρατικό κριτήριο 'πρώτον να μην βλάψεις'. Σε αυτές μπορούμε να αναφέρουμε σαν παράδειγμα τη διατροφική θεραπεία, τη φυτοθεραπεία, την οργανοθεραπεία, το βελονισμό, την ομοιοπαθητική, τη μεσοθεραπεία, τη neuraltherapy, την οξυγονο-οζονοθεραπεία, βιοσυντονιστικές μεθόδους ενεργειακής ιατρικής, τη βιοχημική θεραπεία, σωματοψυχικές ασκήσεις και πολλές άλλες, ανάλογα με το πρόβλημα υγείας.

Στα πλαίσια της ολιστικής ιατρικής πλέον ακολουθείται αναγνωρισμένα από το κράτος ομοιοπαθητική θεραπεία, ενώ παράλληλα υπάρχουν και αναγνωρισμένοι ομοιοπαθητικοί γιατροί, καθώς και αντίστοιχη φαρμακολογία.

Τα ομοιοπαθητικά φάρμακα είναι ουσίες που προέρχονται από την φύση (φυσικής, ζωικής ή ορυκτής προέλευσης), και παρασκευάζονται με φυσικό τρόπο και δεν έχουν καμία σχέση με τα χημικά φάρμακα. Ενεργούν πάνω σε ολόκληρο τον οργανισμό, ενισχύοντας τον αμυντικό του μηχανισμό με αποτέλεσμα την θεραπεία και ανανέωση του οργανισμού και κατά συνέπεια την εξαφάνιση των επί μέρους συμπτωμάτων.

Έρευνες:

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1271908/

Ways of Knowing: Integrating Research Into CAM Education and Holism Into Conventional Health Professional Education

Mary Jo Kreitzer, RN, PhD, Victor Sierpina, MD, Michele Maiers, DC, MPH, Louise Delagran, MA, MEd, Lori Baldwin, MOM, LAc, Roni Evans, DC, MS, and Michele Chase, PhD

Holistic Medicine: Advances and Shortcomings

Systems Pharmacology Dissecting Holistic Medicine for Treatment of Complex Diseases: An Example Using Cardiocerebrovascular Diseases Treated by TCM

1 Evaluation of holistic medicine

2 Clinical Holistic Medicine (Mindful, Short-Term Psychodynamic Psychotherapy Complemented with Bodywork) in the Treatment of Experienced Physical Illness and Chronic Pain

3 Pickstone 2006, p. 268